Taşımayı kaydeden yazılımdan, taşımayı yürüten yazılıma
Klasik TMS kaydeder. AI-Native TMS yürütür.
Eski tip TMS bir kayıt defteridir: ne olduğunu saklar, işin kendisini operasyoncu taşır. AI-native TMS'te maili, belgeyi ve takibi copilotlar ve ajanlar üstlenir; ekibiniz onaya, istisnaya ve müşteriye odaklanır.
Merhaba, İstanbul'dan Hamburg'a 4 palet, 1.850 kg parsiyel yük için fiyat rica ederiz. Yükleme 14 Ekim.
- Çıkış
- İstanbul
- Varış
- Hamburg
- Yük
- 4 palet · 1.850 kg
- Mod
- Karayolu · LTL
Teklif taslağı hazır
Güncel tarife ve marj uygulandı
Dün
Klasik TMS bir kayıt defteridir
Sistem ne olduğunu saklar; işin kendisini operasyoncu taşır. Hacim arttıkça büyüyen şey yazılım değil, kadrodur.
Veriyi insan girer
Mail, PDF ve Excel'deki bilgi forma elle taşınır.
Süreç koda gömülü
Her akış değişikliği bir yazılım projesidir.
İstisnayı insan kovalar
Gecikme, biri fark ettiğinde öğrenilir.
Rapor sıra bekler
Yönetici sorusunun cevabı BT kuyruğundadır.
Dün ve bugün
Klasik TMS ile AI-Native TMS
Klasik TMS kayıt tutar; AI-native TMS işi yürütür. Aradaki fark günlük operasyonda böyle görünür.
Konu
Klasik TMS
AI-Native TMS
Veri girişi
Form elle doldurulur
Mail, PDF, Excel ve ses kayda dönüşür
Süreç
Koda gömülü; değişiklik bir proje
Tanım veridir; ekrandan kurulur
İstisna
Biri fark ederse
Kural ve ajan yakalar, eskale eder
Denetim
Yönetici örneklemle bakar
Denetçi ajan her adımda denetler
Tahmin
Tecrübeye dayanır
Geçmiş dosyalardan süre tahmin edilir
Rapor
BT'den talep edilir
Pano bir cümleyle anlatılıp kurulur
Rutin iş
Hatırlayan yapar
Playbook takvimle yürütür
Operasyoncu veri girmez. Karar verir.
Rutini copilotlar ve ajanlar taşır; insan onaya, istisnaya ve müşteriye odaklanır.
Neden şimdi
Geçiş bir tercih değil, zorunluluk
Hacim artıyor, marj daralıyor, müşteri anında cevap bekliyor. Lojistik firmaları rekabette kalmak için AI-native TMS yapısına geçmek zorunda; geçenler aynı kadroyla daha çok işi, daha hızlı ve daha az hatayla yürütür.
İş gücü tasarrufu
Veri girişini ve takibi copilotlar üstlenir; ekip asıl işine döner.
Zaman tasarrufu
Talep, teklif ve belge işleri sıra beklemeden ilerler.
Daha az hata
Elle kopyalama kalkar; her adımı ajan denetler.
Tam görünürlük
Gecikme ve istisna, müşteri aramadan önce görünür.
Copilotlar
Copilotlar: form yerine konuşma
Talep okuma
Müşteri maili ya da tek cümle, dolu bir talep formuna dönüşür.
Tarife yükleme
Taşıyıcının Excel'i ve maili tarifeye işlenir; fark gösterilir.
Belge okuma
Konşimento, AWB ve CMR okunur; alanlar dosyaya aktarılır.
Dosya asistanı
Sevkiyat hakkındaki soruyu canlı veriden cevaplar.
Yardım asistanı
Kılavuzdan ve canlı süreç tanımından yanıt verir.
Sesli komut
Asistan panellerinde yazmak yerine konuşulur.
Süreç ve istisna
Süreç ve istisna, kod yerine tanım
Süreç tanımı kurma
Akışı müşteri kendi kurar
Faz, adım, görev ve onay ekrandan tanımlanır; süreç motoru her dosyada aynı tanımı yürütür.
- Zorunlu adımlar ve alan kilitleri
- Müşteriye giden dış onay akışı
- Adımın içinde yapay zekâ görevi
İstisna tanımları
Sorunu müşteri tarif eder
Yerleşik kural, tarih kuralı ya da elle açma: istisna kataloğu kiracının kendi verisidir.
- L1, L2, L3 eskalasyon zinciri
- SLA süresi ve sorumlu ataması
- Kurtarma akışı, örneğin rollover
Ajanlar
Denetleyen ve öngören ajanlar
Denetçi ajan
Her adımı denetleyen ajan
Süreç adımına bağlı bir talimat canlı veriyi sorgular; bulgu istisnaya ve kontrol kulesi aksiyonuna dönüşür.
- Her adım girişinde otomatik denetim
- Soru canlı veriye sorulur
- Sonuç: mesaj, onay ya da aksiyon
Süre tahmini
Gecikmeyi yaşanmadan görmek
Her adımın ne zaman biteceğini geçmiş dosyalardan tahmin eder ve gerçekleşenle karşılaştırır.
- Adım bazında bitiş tahmini
- Gerçekleşenle sürekli mutabakat
- Veri arttıkça keskinleşen tahmin
Kontrol kulesi
Pano ve rutin iş kendini kurar
Kontrol kulesi panoları
Yönetici yazar, pano oluşur
Ajan istenen görünümü cümleden anlar; listeyi, widget'ı ve panoyu kurar.
- Doğal dilden liste ve widget
- Canlı veriye bağlı göstergeler
- İstisna kartlarında yapay zekâ yorumu
Zamanlanmış playbook
Rutin iş takvime bağlanır
Veriyi çeker, şablonu doldurur, onaydan geçirir ve aksiyonu alır; kimsenin hatırlaması gerekmez.
- Takvim ya da olay tetikleyicisi
- Seviyeli onay zinciri
- Hazır şablonlar
Güven
Otonomi kademeli açılır
Yapay zekâya ne kadar yetki vereceğinize siz karar verirsiniz; her kademe bir öncekinde kazanılan güvenin üzerine kurulur.
Kademe 1
Mesaj
AI bildirir, insan yapar.
Kademe 2
HITL
AI önerir, insan onaylar.
Kademe 3
HOTL
AI yapar, insan izler.
Kademe 4
AI-ITL
AI süreç adımını üstlenir.
- Graf veri modeli
- Yük, pozisyon ve cari tek ilişki ağında; ajan aynı grafı sorgular.
- Kiracı başına veritabanı
- Her müşterinin verisi ve denetim izi ayrı tutulur.
- Modelden bağımsız
- Bulut ya da yerel LLM; kullanım maliyeti raporlanır.
Geçiş
Geçişe nasıl başlanır
İlk adım
- Tek bir süreçle başlayın: talep ya da belge okuma
- Kendi mailiniz ve belgenizle demo isteyin
- Sonucu ölçün, sonra genişletin
Geçiş sırasında
- Süreçlerinizi ekrandan tanımlayın
- Otonomi kademesini siz seçin
- Verinizin nerede tutulduğunu netleştirin
Gerçek bir üründe görmek için: bir mailden faturaya, tek ekranda.
SmartLogiTMS örneğini inceleyinTek paragrafta AI-native TMS
TMS (Transportation Management System – Taşıma Yönetim Sistemi), bir sevkiyatın tekliften planlamaya, taşımanın takibinden faturalamaya kadar tüm adımlarını yöneten yazılımdır. Türkiye'de çoğunlukla TMS programı veya taşıma yönetim yazılımı olarak anılır.
AI-native TMS ise bu süreçleri yapay zekâ merkezde olacak şekilde yeniden tasarlar: e-postayla gelen talebi okur, belgeden veri çıkarır, fiyat ve rota önerir, aksaklıkları önceden fark eder ve rutin işleri insan onayıyla kendisi yürütür. Kullanıcı ekran ekran veri girmek yerine sonucu denetler.
Daha fazlasını öğrenin
Temel kavramlardan satın alma kararına kadar, sırayla okunabilecek rehberler.
- 01
AI-Native TMS nedir?
AI-native TMS, yapay zekânın çekirdekte olduğu taşıma yönetim sistemidir. Tanımı, bileşenleri, nasıl çalıştığı ve klasik TMS programından farkı.
Rehberi oku - 02
TMS programı nedir?
TMS programı (taşıma yönetim sistemi) nedir, ne işe yarar, kimler kullanır? TMS'in işlevleri, türleri, faydaları ve ERP ile WMS'ten farkı.
Rehberi oku - 03
TMS programı özellikleri
İyi bir TMS programında hangi özellikler olmalı? Teklif, planlama, takip, belge, finans modülleri ve AI-native TMS'e özgü yapay zekâ özellikleri.
Rehberi oku - 04
AI-native ve geleneksel TMS farkı
Geleneksel TMS, yapay zekâ destekli TMS ve AI-native TMS arasındaki farklar: mimari, veri girişi, arayüz, otomasyon ve maliyet açısından karşılaştırma.
Rehberi oku - 05
Lojistikte yapay zekâ
Yapay zekâ taşıma yönetiminde nerede kullanılır? Talep okuma, belge işleme, fiyatlama, planlama, takip ve faturalama için somut kullanım örnekleri.
Rehberi oku - 06
TMS programı nasıl seçilir?
TMS programı seçerken nelere dikkat edilmeli? İhtiyaç analizi, değerlendirme kriterleri, satıcıya sorulacak sorular ve sık yapılan hatalar.
Rehberi oku - 07
TMS sözlüğü
TMS programı ve lojistikte sık kullanılan terimlerin kısa tanımları: AI-native TMS, FTL, LTL, FCL, LCL, CMR, AWB, konşimento, Incoterms ve daha fazlası.
Rehberi oku
Sık sorulan sorular
AI-native TMS nedir?
AI-native TMS, yapay zekâ ile birlikte ve onun etrafında tasarlanmış taşıma yönetim sistemidir. Talep okuma, belge işleme, fiyatlama, planlama ve aksaklık yönetimi gibi işler yapay zekâ tarafından hazırlanır, insan tarafından onaylanır.
TMS programı ne işe yarar?
TMS programı; teklif, sipariş, planlama, taşıyıcı seçimi, sevkiyat takibi, belge yönetimi, maliyet kontrolü ve faturalama süreçlerini tek bir sistemde toplar. Amaç taşıma maliyetini düşürmek, hata ve gecikmeleri azaltmak ve görünürlüğü artırmaktır.
AI-native TMS ile yapay zekâ destekli TMS aynı şey mi?
Hayır. Yapay zekâ destekli (AI-enabled) TMS, mevcut bir sisteme sonradan yapay zekâ özellikleri ekler. AI-native TMS'te ise veri modeli, arayüz ve iş akışları baştan yapay zekânın çalışabileceği şekilde tasarlanır.
TMS programını kimler kullanır?
Freight forwarder'lar, nakliye ve lojistik firmaları, 3PL/4PL şirketleri, filo sahipleri ve kendi sevkiyatını yöneten üretici, dağıtıcı ve e-ticaret şirketleri TMS kullanır.